Anasayfa » II. DOĞU VE GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESEL KALKINMA HAMLESİ

II. DOĞU VE GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESEL KALKINMA HAMLESİ

Yazar: yonetici
0 Yorum 151 Görüntüleyen

II. DOĞU VE GÜNEYDOĞU
ANADOLU BÖLGESEL KALKINMA HAMLESİ

Hükümetimiz, Bölgenin ekonomik ve sosyal göstergelerini dikkate alarak
sorunlarını tespit etmiş, bu sorunların çözümüne “yönelik olarak bir`icra
programı` hazırlamış ve bunun uygulamasını başlatmıştır.

Bu çalışmada, bölgenin sorunları iki ana başlık altında toplanmıştır.

1 – Topografya ve Yerleşim Sorunlari: Bu bağlamda, iklim ve
topografyanın getirdiği zorluklar, yerleşme yapısının dağınık olması
verilerinin yanında, sınır ülkelerindeki huzursuzluğun bu bölgelere yansıması,
en önemli sorun olarak tespit edilmiş ve icra programinda; bu sorunun çözümüne
yönelik tedbirler öngörülmüştür.

2 – Sosyo-ekonomik Somalar:

Bu bağlamda aşağıdaki sorunlar tespit edilmiştir:

• Yetersiz ekonomik altyapı, mevcut tesislerde düşük kapasite kullanımı,

• Tarım ve hayvancılıkta verim düşüklüğü,

• Sanayinin gelişme seyrine girememiş olmasi,

• Bölge dışına yoğun göç,

• Ulaşim ve haberleşme güçlügü,

• Düşük satin alma gücü.İşsizlik,

• Beslenme yetersizliği,

• Sermayenin bölge dışına göçü,

• Kadastro çalışmalarının tamamlanmamış olması,

• Sağlık hizmetlerindeki yetersizlik,

• Terör ve bölücülük faaliyetleri,

Bu sorunlardan ortaya çıkan sonuç: Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerimizin
en az gelişmiş bölgelerimiz olduğu ve gelişmişliklerinin gittikçe azaldığıdır.
Bu gerçekten hareket eden Hükümetimiz, bölge için çok yönlü kalkınmanın
gerekliliğine inanmış ve siyasi kararlılığını ortaya koyarak, yukarda sıralanan
sorunların çözümüne yönelik bir “icra programı”nı Bakanlar Kurulu’nda
kabul ederek bir bir yürürlüğe koymaya başlamıştır.

Bu icra programı şunları öngörmektedir:

1 – Ulusal Bütünlüğün Yüceltilmesi

• Vatanın bütünlüğü,

• Kardeşlik baginin kuvvetlendirilmesi,

• Her türlü ayrımcılığın önlenmesi,

b)

Ulusal Bütünlüğü Sağlayıcı Etkinlikler

• Milli Eğitim ve Kültür Bakanlıkları, Diyanet İşleri Başkanligi ve İlahiyat
Fakülteleri`nin elbirliği ile düzenleyecekleri aydınlatma faaliyetlerinin
duyurulması için medya imkânları azami ölçüde kullanılacaktır.

c)

Psikolojik Program

• Bölgede yürütülen ekonomik ve sosyal faaliyetlerin, medya tarafından
gündeme getirilmesi ve tanıtımının yapılması,

• Devletin, bölgeye yönelik hizmetlerinin Basın Yayın Enformasyon Genel
Müdürlüğü ve Anadolu Ajansı vasıtasıyla tanıtım faaliyetlerine ağırlık
verilmesi,

• Bütün vataşlarimizin eşit haklara sahip oldugu hususunun yurtiçi ve
yurtdişinda yeterince anlatilmasi ve bu gerçegin öncelikli konu olarak
özellikle işlenmesi,

• Devletin millet için mevcut olduğunun her vesileyle belirtilmesi,
devlet büyükleri ve üst kademe yöneticileriyle iş adamlarının bölge illerine
sık sık ziyaretlerinin sağlanması,

• Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu`nun programlar geliştirerek,
bölgede, sevgi ve saygiyi, kardeşlik ve yardimlaşmayi teşvik eden ilke, konu ve
kurallari işlemesi ve bölgeye götürülen hizmet ve yatırımları tanıtması,

2- Dış İlişkilerin Geliştirilmesi:

Bölge, dünyanın en hassas bölgesi olup, çeşitli etkenlerin tesiri
altındadır. Buna göre;

• Bütün dünyada teröre karşi müşterek mücadelenin saglanmasi,

• Komşu ülkeler ile iyi münasebetlerin geliştirilmesi,

• Ekonomik işbirliginin artirilmasi,

• Sınır ticaretinin geliştirilmesi,

için etkin bir dış politika izlenmesi temin edilecektir.

3-

Adaletin Etkin Olarak Sağlanması

• Terörle mücadelede kanunların uygulanması, vataşların can ve mal
güvenliğinin sağlanması ile vataşlık haklarının korunması,

• Hak arama yollarındaki arizî tıkanıklıkların giderilmesi,

• İnsan haklarının korunmasını ve geliştirilmesi sağlamak, insan hakları
ihlallerini belirlemek ve çözüm önerilerinde bulunmak üzere; İnsan Hakları
Yüksek Kurulu ve İnsan Hakları Müsteşarlığı`nın kurulması,

temin edilecektir.

4-

Özel Bir Kamu Personel Politikasının Uygulanması

• Bölge`ye atanacak personelin idealist, bilgili tecrübeli kişilerden
olmasi,

• Bölge`de görev alacak personele, Bölge`nin ihtiyaçları doğrultusunda ve
Bölge halkına hizmet verecek şekilde, ön egitim verilmesinin saglanmasi,

•

Devlet-Millet kaynaşmasi esas olduğundan, bölgedeki görevlilerin
halkı devletten soğutacak ve davranışlardan kaçınmaları ve bölge halkına
yaklaşimlarinda şefkat unsurunu ön plana alma sağlanması,

• Bölge illerinin, problemli yönetici ve memurla atanma yeri olmaktan çıkarılması,

• Bölgede ilgili bakanlıkların atama yapılmayan boş bulunan kadrolarinin
tamamlanmasi,

temin edilecektir.

5- Kamu Hizmetlerinin Etkinleştirilmesi

a)

Eğitim ve Öğretim

• 1997-98 eğitim ve öğretim yılından itibaren bölgedeki bütün
öğrencilere, eğitim imkânı sağlanması,

• Yatılı Meslek Lisesi uygulamasına geçilmesi,

• Bu bölge öğrencilerine meslek okullarına girişte MEB ile diğer bakanlık
okullarında kontenjan ayrılması,

• Bölgedeki üniversitelerin kendi illerinin kalkınması için gerekli
etüdleri yapmalarının sağlanması,

• Bölge illerinin öğretmen ihtiyacının özendirici kura yöntemi ile
giderilmesi,

temin edilecektir.

b)

Sağlık

• Atama ve Nakil Yönetmeliği`ne göre, bölgeye sağlık personeli atanmasına
öncelik verilerek, sağlık personeli açığının kapatılması,

• Bölgedeki sağlık tesislerinin tıbbî teçhizat yönünden güçlendirilmesi
ve yeterli hale getirilmesi,

temin edilecektir.

6- Ekonomik Kalkınma Programı

a) Yatırım Programı

• Bölgede 1993-1996 yatırım hedefleri 660 trilyon TL iken, tahakkuk 158
trilyon TL olarak gerçekleşmiştir.

• 1997 Yatırım Programı`nda bin 239 proje için 119 trilyon TL tahsis
edilmiştir.

– 1997 Yatırını Programı uygulamasında,

• Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi`nde yapılacak yatırımlara uygulanan
bütçe tahditlerinin kaldırılarak, icraatın hızlırılması,

• Öncelikle yarım kalmış yatırımların tamamlanmasına ağırlık verilmesi,

• Çalışan tesislerin kapasite kullanım oranlarının artırılması,

temin edilecektir.

b) Teşvik Tedbirleri: Mevcut teşviklere ilave olarak, oluşturulacak “yeni,
cesur ve ciddi teşvikler” vasıtasıyla özel sektörün Bölge`de yatırım
yapması özendirilecektir.

c) Sanayiyi Teşvik Tedbirleri

• Bölge illerindeki havaalanlarının süratle tamamlanması,

• Bölge illerinin, organize sanayi bölgelerinin ve Sanayi Sitelerinin
tamamlanması,

• Bölgenin emniyet ve ekonomiyle ilgili yollarının süratle tamamlanması,

• Bölgede tesis kuracaklara hazine arsalarının mümkün olan yerlerde
ücretsiz verilmesi,

• Bölge Doğalgaz Şebekesi`nin inşasına hemen başlanması,

• Bölgenin elektrik ihtiyacının karşılanması için santrallerin bir an
önce yapılması,

• Bölgedeki tesislerden 5 yıl süreyle vergi alınmaması,

• Tesis ve işletmeler için son derece uygun şartlarda kredi verilmesi,

• Sulama ve sanayi için yüzde 50 tenzilatlı elektrik verilmesi,

• Bölgede vasıflı işçi ve eleman yetiştirilmesi için özel eğitim programlarının
uygulanması,

temin edilecektir.

d) Tarım ve Hayvancılık için Destek Programı

• Tarım ve Köy işleri Bakanlığı`nın, et ve süt üretiminde yeterli
tesisleri olan kuruluşları, sözleşmeli çiftçi modelinde uygulayıcı kuruluşlar
olarak belirlemesi,

• Hayvancılığın teşviki için uygun şartlarda kredi imkânının
tanınması,şletmelerinin kurdurulmasi, mevcutlarinin geliştirilmesi ve
kontrollerinin saglanmasi.

• Bölgede tarımsal eğitim ve yayın faaliyetinin yaptırılması.

• Ekolojinin uygun olduğu sulanabilir alanlarda ikinci ürün tarımının
yaygınlaştırılması,

sağlanacaktır.

e)

Mahalli idarelerin Desteklenmesi

İl özel idareleri başta olmak üzere mahalli idareleri destekleyerek,
yerel teşebbüslere öncülük yapılacaktır.

f)

Orta ve Uzun Vadeli Kalkınma Programı

• 2005 yılına kadar bölgede hedeflenen yatırım 32 milyar dolardır.

• 2005 yılında bölgede işsizliğin yüzde 5`in altına inmesi
hedeflenmiştir.

• Bölgede fert başina gelir 1987-1995 yillari arasinda Türkiye
ortalamasinin yüzde 42`si iken, 2005 yilina kadar yapilacak yatirimlarla bu
degerin Türkiye ortalamasinin yüzde 65`i olmasi saglanacaktir. (Tahminen 3.500
dolar)

7- İstihdamın Sağlanmasına Yönelik Projeler

• Köye dönüşün süratle saglanmasi,

•

Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri’nde istihdama yönelik, 50 çeşit
projeye 13 trilyon TL, tahsis edilmesi suretiyle binlerce kişiye iş imkâni
saglanmasi,

• Sanayinin teşviki

• Hayvancılığın teşviki.

• Kamu yatırımlarının hızlırılması.

• Yap-İşlet-Devret modelinin etkin bir şekilde tatbiki.

• DİE`nin; il, ilçe, belde bazında ekonomik ve sosyal değerleri ve
göstergeleri aylık olarak takibi; böylece işsizliğin ortadan kaldırılması
çalışmalarının yakinen izlenmesi,

temin edilecektir.

8- Sosyal ve Kültürel Kalkınma

a)

Kültür

Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri`ndeki illeri merkez alan “Yeniden
Büyük Türkiye Şöleni” planlanmış olup, bu şölen
çerçevesinde;

• Çeşitli sergiler,

• Film gösterileri,

• Halk oyunları gösterileri,

• Tiyatro temsilleri,

• Çeşitli konserler,

• Seminer,

• Sempozyum,

• Panel ve konferanslar, düzenlenmesi temin edilecektir.

b)

Ailenin Korunması ve Sosyal Destek

• Bölgedeki aile yapısının güçlendirilmesi, bütünlüğü korunması ve sosyal
refahın artırılması,

• Ailenin önemini vurgulayan, aile fertlerinin hepsine mesaj verir
nitelikte TV filmleri ve radyo programlarının hazırlanması,

• Toplumsal ilişkilerin ve dayanişmanin güçlendirilmesi maksadıyla
vakıfların hizmetlerinden faydalanılması,

• Alt gelir gruplarındaki ailelere yönelik ve aynî ve nakdî unsurları
ihtiva eden sosyal desteklerin arttırılarak devam etmesi,

temin edilecektir.

c)

Gençlik ve Spor

Bölgedeki nüfusun yaklaşik yüzde 60`ini oluşturan gençlerin ruh ve beden
sagligini geliştirmek maksadiyla açik spor sahalari yapimina hiz verilecektir.

d)

Turizm

• Bölgede turizm teşvik edilerek, bu çerçevede yapilacak fuar ve
festivallere millî ve milletlerarasi nitelik kazirilmasi,

• Turizm il müdürlükleri tarafından yerel etkinlikler düzenlenmesi temin
edilecektir.

Sözkonusu Bakanlar Kurulu kararında israf ve bürokratik yapılanmalardan
kaçınan Hükümetimiz, Doğu ve Güneydoğu Bölgesel Kalkınma Hamlesinin
koordinasyon ve takibinin Başbakanlik Bölgesel Kalkinma Koordinatörlügü
tarafindan ve hizmetlerin de ilgili bakanlik ve kurumlarca yürütülmesine karar
vermiştir.

 

 

TERÖR VE GÜVENLİK

Göç eden vataşlarımızdan güvenliğin sağlanması sonucu yeniden köylerine
geri dönüş yapabilecek olanların evlerinin onarımı ve diğer ihtiyaçlarının
karşılanması amacıyla bölgemiz illerine gönderilen toplam 490 milyar TL.
ödenekle, bugüne kadar 232 milyar yardım yapılmıştır. Böylece 108 köy ve 90
mezra, 3.475 hane ve 19.879 nüfusun geri dönüşü sağlanmıştır.

Yine yapılan çalışmalar sonucu 168 köy ve 124 mezra, 4.821 ve 31.737
nüfusun geri dönüş yapabileceği tes

pit edilmiştir.

 

GÖÇ EDİP
DE GERİ DÖNÜŞ YAPAN KÖY VE MEZRALAR

İLİ

KÖY

MEZRA

TOPLAM

HANE

NÜFUS

BATMAN

6

2

8

353

2.151

BİNGÖL

34

47

81

994

3.976

BİTLİS

14

4

18

418

2.787

D.BAKIR

6

4

10

208

1.265

HAKKARİ

3

8

11

199

1.839

MARDİN

10

5

15

180

1.191

MUŞ

12

10

22

767

4.833

SİİRT

3

1

4

136

782

ŞIRNAK

0

0

0

0

0

TUNCELİ

18

9

27

152

505

VAN

2

0

2

68

500

TOPLAM

108

90

198

3.475

19.879

 

GERİ
DÖNÜŞÜNDE SAKINCA OLMAYAN KÖY VE MEZRALAR

İLİ

KÖY

MEZRA

TOPLAM

HANE

NÜFUS

BATMAN

3

8

11

178

1.384

BİNGÖL

16

64

80

770

4.872

BİTLİS

7

11

18

350

2.298

D.BAKIR

2

5

7

198

1.411

HAKKARİ

0

2

2

4

16

MARDİN

42

14

56

2.687

17.650

MUŞ

4

5

9

297

2.682

SİİRT

85

8

93

0

0

ŞIRNAK

0

0

0

0

0

TUNCELİ

9

7

16

337

1.424

VAN

0

0

0

0

0

TOPLAM

168

124

292

4.821

31.737

 

1985-90 YILLARI ARASI İLLERE GÖRE NET GÖÇ

 

 

 

DOĞU VE GÜNEYDOĞUDA GÖÇ DURUMU

İLLER

Boşal.
Top Köy ve Mez. Sayısı (1996 Dahil)

Boşal.
Top. Nüfus Sayısı (1996 Dahil)

Dönüş
Yap.Top Köy ve Mezra Sayısı (1997 Dahil)

Dönüş
Yap. Top Nüfus Sayısı (1997 Dahil)

Göç Eden
Nüf. Göre Dön.Oranı ()

Geri
Dön. Sakın Olm. Köy-Mez. Top. Sayısı

Geri
Dön. Sakın Olm. Top. Nüfus Sayısı

Dön.
Sakın Olm. Topl. Nüfus Oranı ()

Dön. Şu
An İmkan sız Nüf. Oranı ()

Dön. Şu
An İmkansız Top. Köy-Mez. Sayısı

BAT MAN

116

14.311

8

2.151

15.3

11

1.384

9.6

75.1

90.7

BİN GÖL

249

19.518

81

3.976

20.2

80

4.872

25

54.8

78

BİTLİS

171

22.120

18

2.787

12.6

18

2.298

10.3

77.1

135

D. BAKIR

312

52.346

10

1.265

2.4

7

1.411

2.7

94.9

295

HAKKARİ

183

41.662

11

1.839

4.4

2

16

0.04

95.6

170

MAR DİN

414

55.836

15

1.191

2.2

56

17.650

31.6

66.2

343

MUŞ

79

9.370

22

4.683

52.2

9

2.682

28.6

19.2

48

SİİRT

179

27.045

4

782

2.9

93

16.120

59.6

37.5

82

ŞIR NAK

207

45.184

0

0

0

0

0

0

0

207

TUNCELİ

497

18.685

27

505

2.7

16

1.424

7.6

89.7

454

VAN

91

12.367

2

500

4

0

0

0

96

89

TOP LAM

2.498

304.133

198

19.879

6.5

292

47.857

15.7

93.5

2.008

 

 

 

BÖLGENİN BUGÜNKÜ DURUMU

İLLER

TOPLAM

NÜFUS

DÖNÜŞ
YAPAN NÜFUS SAYIS

I (97 MAYIS)

GÖNDERİLEN

PARA
MİKTARI

HARCANAN
PARA MİKTARI

İHTİYAÇ
DUYALAN MİKTAR

BATMAN

283.290

2151

50

MİLYAR

44

MİLYAR

300

MİLYAR

BİNGÖL

276.155

4120

50

MİLYAR

43.089 MİLYAR

500

MİLYAR

BİTLİS

300.843

2787

50

MİLYAR

45

MİLYAR

500

MİLYAR

D. BAKIR

934.505

1265

50

MİLYAR

43

MİLYAR

700

MİLYAR

HAKKARİ

138.707

5193

55

MİLYAR

43.865 MİLYAR

218

MİLYAR

MARDİN

483.889

1191

50

MİLYAR

42

MİLYAR

300

MİLYAR

MUŞ

376.543

5106

23.250

MİLYAR

23

MİLYAR

600

MİLYAR

SİİRT

229.667

782

50

MİLYAR

40

MİLYAR

280

MİLYAR

ŞIRNAK

262.006

50

MİLYAR

4.584 MİLYAR

750

MİLYAR

TUNCELİ

151.906

605

50

MİLYAR

40

MİLYAR

250

MİLYAR

VAN

665.392

4883

50

MİLYAR

42

MİLYAR

286

MİLYAR

TOPLAM

4.107.903

28.083

528.250 MİLYAR

430.538 MİLYAR

4.684 TRİLYON

 

İLLER

1990
NÜFUSU

İÇ

GÖÇ

DIŞ GÖÇ

NET GÖÇ

NET GÖÇ
HIZI

AĞRI

372.450

17.162

54.474

-37.312

-95

BİNGÖL

216.788

98.78

29.776

-19.888

-88

BİTLİS

274.860

13.606

34.115

-20.503

-72

D.BAKIR

910.681

46.883

79.095

-32.212

-35

HAKKARİ

133.592

6.990

11.462

-4.472

-33

MARDİN

477.849

21.281

56.031

-34.750

-70

MUŞ

319.810

12.425

46.254

-33.829

-100

SİİRT

206.834

10.960

42.271

-31.311

-141

TUNCELİ

122.025

99.118

29.450

-20.332

-154

Ş.URFA

881.362

30.660

57.460

-26.800

-30

VAN

537.977

22.187

42.967

-20.780

-38

BATMAN

285.193

20.542

16.617

3.925

14

ŞIRNAK

206.434

9.368

14.533

-5.161

-25

• Aile sorunlarının çözümüne yardımcı olunması,

• Su ürünleri i

• Takip edilecek millî politika ile bölgeye yönelik dış etkilerin ortadan
kaldırılması, teröre destek vermelerinin önlenmesi ve huzurun sağlanması,

temin edilecektir.

temin edilecektir.

a) Ulusal Bütünlük Eğitimi

İCRA PROGRAMI

•




BENZER İÇERİKLER

Size daha iyi hizmet sunabilmek için çerezleri kullanıyoruz. KABUL ET Detaylı Bilgi